tekst: Renske Hoedemaker

Op een avond na het spelen van haar eerste theatersolo sprak Dewi Kasmo met een gezin uit het publiek. Terwijl de volwassenen de voorstelling over haar familiegeschiedenis in Java, Suriname en Nederland bespraken, onderbrak hun zoontje van een jaar of twaalf hen: “Dus dan kan ik eigenlijk ook wel zoiets doen, toch mama?” Nu hij Dewi, een Javaans-Surinaamse Nederlander net als hijzelf, op het podium had zien staan was hij enthousiast geworden om zelf ook te gaan acteren. Voor witte Nederlanders is het misschien vanzelfsprekend om altijd en overal mensen tegen te komen die er net zo uit zien als jij. Maar als je niet wit bent zijn de momenten waarop je jezelf vertegenwoordigd ziet een stuk zeldzamer.

Om die reden is Compagnie couRage zo belangrijk voor de theatergemeenschap in Vlaanderen en Nederland. Alain Pringels richtte couRage op vanuit het idee dat het theater de bevolking van stedelijk Europa zou moeten vertegenwoordigen, zowel op het toneel als in de zaal. Tijdens zijn loopbaan werd deze doorgewinterde regisseur en dramaturg zich bewust van het gebrek aan diversiteit in het theater. Bovendien merkte hij dat jonge stagiairs met een diverse culturele achtergrond minder vaak doorstroomden naar een theatercarrière dan hun witte collega’s. De Nederlandse Raad voor Cultuur komt tot een zelfde conclusie in het recente ‘Advies Culturele Basis Infrastructuur 2017-2020’ en merkt op dat gevestigde culturele instellingen nog niet genoeg initiatief nemen om meer artiesten, productiemedewerkers en ander personeel met een diverse culturele of etnische achtergrond aan te trekken en te behouden.

Met Compagnie couRage bracht Pringels een groep getalenteerde spelers uit Frankrijk, Nederland en België samen wiens culturele wortels over de hele wereld liggen. Amer Shanati, muzikant uit Syrië en oprichter van Amer Music for Peace begeleidt de acteurs live op de ud, een snaarinstrument uit het Midden-Oosten.

Voor Trojaanse Vrouwen, de eerste productie van Compagnie couRage, heeft Pringels de klassieke teksten van Euripides en Seneca opnieuw vertaald. Euripides schreef Trojaanse Vrouwen als protest tegen een dreigende oorlog vanuit Athene. Nadat hun steden door oorlog zijn vernietigd wacht de vrouwen en kinderen van Troje een onzeker lot. Ze zijn krijgsgevangenen, overgeleverd aan de vijand. Trojaanse Vrouwen van couRage volgt vier vrouwen terwijl zij proberen te bevatten wat er met hen gebeurd is. Het is een verhaal over verlies en de verschrikkingen van oorlog, maar ook over veerkracht. Hoe vind je weer hoop en kracht als je hele leven is weggevaagd? Wat overleeft een oorlog?

De cultureel diverse cast van couRage biedt op artistiek vlak unieke mogelijkheden. Zo worden in de voorstelling meerdere talen gesproken. De spelers laten Nederlands, Engels, Frans, Turks, Arabisch en andere talen samenvloeien met dans en muziek, op zoek naar een meer universele vorm van communicatie.

Deze herfst speelt couRage Trojaanse Vrouwen in Vlaanderen en Nederland, maar hun ambitie is om door heel Europa op de planken te staan. Ook zullen zij hun repertoire uitbreiden met klassieke verhalen van over de hele wereld. CouRage maakt theater van hoge kwaliteit en biedt hierbij een platform aan jong talent. Zo helpen zij ervoor te zorgen dat iedereen, ongeacht afkomst of nationaliteit, een theaterstuk kan zien en weten: dat zou ik kunnen zijn. En zodat wij allemaal de potentiele kunstenaars leren herkennen in alle gezichten om ons heen.

Trojaanse Vrouwen is een coproductie met Stichting LUSU (Rotterdam).
De productie wordt ondersteund door de Stad Gent, de Provincie Oost-Vlaanderen en Stichting Vrienden van Toneelgroep de Appel.
Een eerdere, Engelstalige versie van dit artikel verscheen in The Hague Online